29 kwietnia 2026 r. w Auli Collegium Humanisticum UMK w Toruniu dr Magdalena Cyrklaff-Gorczyca wzięła udział w seminarium pt. „Neuroróżnorodność w szkolnictwie wyższym: od interakcji do inkluzji / Neurodiversity in Higher Education: From Interaction to Inclusion”. Wydarzenie zgromadziło badaczy i praktyków zainteresowanych wsparciem osób neuroróżnorodnych w środowisku akademickim i było okazją do wymiany doświadczeń między ośrodkami polskimi i zagranicznymi.
Dr Magdalena Cyrklaff-Gorczyca opowiedziała w swoim wystąpieniu pt. „Neuroróżnorodność jako wyzwanie i zasób w dydaktyce” o barierach komunikacyjnych i społecznych, z jakimi mierzą się osoby neuroróżnorodne w środowisku uniwersyteckim, wskazując na ich często ukryty, lecz systemowy charakter. Podkreśliła znaczenie świadomego projektowania sytuacji dydaktycznych w sposób redukujący niejednoznaczność komunikacyjną oraz nadmiar bodźców. Zaprezentowała także przykłady skutecznych metod opartych na zasadach uniwersalnego projektowania procesu dydaktycznego (UDL) i zwróciła uwagę, że wdrażanie takich rozwiązań sprzyja nie tylko osobom neuroróżnorodnym, ale podnosi jakość kształcenia dla wszystkich uczestników procesu edukacyjnego.
Wystąpienie inauguracyjne prof. Carol Rivas ukazało, jak tzw. „niewidoczne niepełnosprawności” ujawniają się w codziennych interakcjach między studentami a kadrą akademicką. Prelegentka zwróciła uwagę na źródła nieporozumień wynikających z odmiennych oczekiwań komunikacyjnych oraz podkreśliła znaczenie włączania osób neuroróżnorodnych w proces badawczy. Ao Wang zaprezentował wyniki badań nad doświadczeniami chińskich studentów z niewidocznymi niepełnosprawnościami w Wielkiej Brytanii, wskazując na złożoność korzystania ze wsparcia instytucjonalnego oraz napięcia między formalnymi procedurami a rzeczywistymi praktykami i decyzjami dotyczącymi ujawniania trudności. Zoe Wei przedstawiła innowacyjne podejście do wsparcia studentów autystycznych poprzez wykorzystanie narzędzi AI jako mediatorów komunikacji. W swoim wystąpieniu podkreśliła znaczenie „negocjowalności” wsparcia oraz potrzebę redefinicji sposobów jego konstruowania w interakcjach między studentami a instytucją. Dr Agnieszka Sowińska zaprezentowała wyniki projektu dotyczącego dyskursywnego konstruowania neuroróżnorodności w interakcjach studentów. Badania pokazały, że neuroróżnorodność funkcjonuje m.in. jako element tożsamości, różnicy, strategii ujawniania czy zasób kompetencyjny, a doświadczenia studentów – szczególnie w spektrum autyzmu – często wiążą się z poczuciem stygmatyzacji.
Spotkanie pokazało, że skuteczna inkluzja w szkolnictwie wyższym wymaga nie tylko rozwiązań instytucjonalnych, ale przede wszystkim zmiany sposobów myślenia o komunikacji, wsparciu i różnorodności. Kluczowe znaczenie mają tu: dialog, elastyczność oraz współtworzenie rozwiązań z udziałem osób neuroróżnorodnych.
ul. Bojarskiego 1, 87-100 Toruń